Νόσος Χιαστών Συνδέσμων σε Σκύλους
Τι είναι αυτή η πάθηση: Η άρθρωση του σκύλου (το γόνατο) είναι η σύνδεση του μηριαίου οστού με την κνήμη. Στην άρθρωση υπάρχουν δύο χιαστοί σύνδεσμοι: ο πρόσθιος και ο οπίσθιος, που είναι ινώδεις λωρίδες που προσφέρουν σταθερότητα κατά τη διάρκεια της φόρτισης και της στροφής, αποτρέποντας την κίνηση των οστών κατά την άσκηση βάρους. Η ασθένεια του πρόσθιου χιαστού συνδέσμου είναι κοινή στους σκύλους και συνήθως σχετίζεται με εκφύλιση λόγω γήρατος, αδυναμία και τελικά ρήξη του συνδέσμου. Όταν ο σύνδεσμος εκταθεί ή σπάσει, η άρθρωση γίνεται επώδυνη και ασταθής για τον σκύλο.
Στους περισσότερους σκύλους, η ρήξη συμβαίνει λόγω εκφυλιστικών αλλαγών, με ελάχιστο τραύμα. Μπορεί να συμβεί μερική ή πλήρης ρήξη, και οι μερικές ρήξεις μπορεί να οδηγήσουν σε συνεχιζόμενη χωλότητα ή σε πλήρη ρήξη με την πάροδο του χρόνου.
Ποια είναι τα κλινικά σημάδια της νόσου: Τα κύρια σημεία περιλαμβάνουν χωλότητα στο οπίσθιο άκρο, οίδημα στην άρθρωση, πόνο και αστάθεια. Συχνά, οι ιδιοκτήτες παρατηρούν ότι τα σκυλιά κάθονται με το προσβεβλημένο πόδι τεντωμένο. Η μυϊκή ατροφία μπορεί επίσης να γίνει αισθητή. Σε περιπτώσεις όπου υπάρχει τραυματισμός και του μηνίσκου, μπορεί να ακουστεί ένας ήχος κρότου.
Διαγνωστική διαδικασία: Ο σκύλος θα υποβληθεί σε ορθοπεδική εξέταση, η οποία συνήθως αποκαλύπτει αρθρική συλλογή, πάχυνση της άρθρωσης και μυϊκή ατροφία. Η άρθρωση θα εξεταστεί περαιτέρω με αναισθησία για να ελεγχθεί η αστάθεια και να γίνουν ακτινογραφίες, οι οποίες θα χρησιμοποιηθούν για το σχεδιασμό της χειρουργικής επέμβασης.
Θεραπευτικές επιλογές: Η χειρουργική θεραπεία είναι συνήθως η πιο ενδεδειγμένη, προσφέροντας καλύτερα αποτελέσματα. Υπάρχουν διάφορες χειρουργικές μέθοδοι, με διαφορετικά πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα.
Εξωαρθρική επιδιόρθωση (Fabeltotibial): Πρόκειται για παραδοσιακή θεραπεία, αλλά πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η διαδικασία TPLO προσφέρει καλύτερα αποτελέσματα, ειδικά για σκύλους μεσαίας και μεγάλης φυλής. Παρά την αποτελεσματικότητα, μπορεί να συμβεί αποτυχία του εμφυτεύματος, προκαλώντας παρατεταμένη ή κακή ανάρρωση.
Διαδικασίες οστεοτομίας: Η διαδικασία TPLO περιλαμβάνει τη διόρθωση της κίνησης ώστε να μη χρειάζεται χιαστός σύνδεσμος για τη σταθερότητα της άρθρωσης. Τα μεταλλικά εμφυτεύματα σταθεροποιούν το οστό στην καινούρια θέση του. Η διαδικασία TPLO έχει αναγνωριστεί για την καλύτερη σταθερότητα της άρθρωσης.
Το TPLO (Tibial Plateau Leveling Osteotomy) είναι μια διαδικασία που αλλάζει τη γωνία της επιφάνειας που φέρει βάρος της κνήμης, το λεγόμενο «κνημιαίο οροπέδιο». Σε αντίθεση με τα ανθρώπινα, τα σκυλιά περπατούν στα «άκρα των ποδιών» με τα γόνατά τους λυγισμένα προς τα εμπρός. Κανονικά, στο οπίσθιο άκρο ενός σκύλου, όταν ασκούνται δυνάμεις προς τα κάτω μέσω του μηριαίου οστού κατά μήκος της άρθρωσης του γόνατου προς το κνημιαίο οροπέδιο, ο πρόσθιος χιαστός σύνδεσμος (CCL) εμποδίζει την κίνηση της άρθρωσης προς τα εμπρός και προς τα πίσω, εξουδετερώνοντας την τάση του μηριαίου οστού να κινείται προς τα πίσω. Όταν το πρόσθιος χιαστός σύνδεσμος νοσεί ή έχει ρήξη, η κίνηση προς τα εμπρός και προς τα πίσω δεν ελέγχεται πλέον, γεγονός που επιτρέπει στο μηριαίο οστό να γλιστρήσει προς τα πίσω. Αυτό συμβαίνει επειδή, στους σκύλους, το οροπέδιο της κνήμης έχει κλίση προς τα πίσω. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας TPLO γίνεται μια καμπύλη τομή στην κνήμη, η οποία επιτρέπει την περιστροφή και την οριζοντίωση του κνημιαίου οροπεδίου. Το περιστρεφόμενο και ισοπεδωμένο πλάτωμα στερεώνεται στη συνέχεια στη νέα θέση χρησιμοποιώντας μια πλάκα οστού και βίδες. Το TPLO αλλάζει τη βιομηχανική της άρθρωσης έτσι ώστε το μηριαίο οστό να είναι λιγότερο επιρρεπές να γλιστρήσει και από το κνημιαίο πλάτωμα όταν ασκούνται δυνάμεις που φέρουν βάρος, ως εκ τούτου, βελτιώνοντας τη σταθερότητα του γόνατου.
Μερικές φορές, υπάρχει τραυματισμός μηνίσκου που σχετίζεται με τη ρήξη του πρόσθιου χιαστού. Αυτό είναι αποτέλεσμα των υπερβολικών δυνάμεων σύνθλιψης ή διάτμησης που ασκούνται στους μηνίσκους όταν το γόνατο είναι ασταθές. Ένας σχισμένος μηνίσκος είναι επώδυνος και προκαλεί έντονη φλεγμονή. Η ρήξη μηνίσκου παρατηρείται πιο συχνά στο πίσω τμήμα του έσω μηνίσκου και αυτό αντιμετωπίζεται με χειρουργική εκτομή του κατεστραμμένου ιστού κατά τη διάρκεια της διαδικασίας TPLO. Πολύ περιστασιακά αναπτύσσεται ρήξη μηνίσκου μετά από χειρουργική επέμβαση TPLO και δυστυχώς, αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί με αναθεωρητική χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση του τραυματισμένου μηνίσκου ιστού.
Πιθανές επιπλοκές: Οι πιθανές επιπλοκές περιλαμβάνουν πρήξιμο, λοιμώξεις τραύματος ή χειρουργικού σημείου, αποτυχία του εμφυτεύματος, συνεχιζόμενη χωλότητα, οστεοαρθρίτιδα και άλλες παθήσεις της άρθρωσης. Οι επιπλοκές θα συζητηθούν με τον κτηνίατρο πριν την επέμβαση.
Πιθανό αποτέλεσμα: Μετά τη χειρουργική επέμβαση, τα περισσότερα σκυλιά έχουν καλή έως εξαιρετική αποκατάσταση, με το λειτουργικό αποτέλεσμα του χειρουργημένου άκρου να πλησιάζει αυτό των υγιών σκύλων μέσα σε 6–12 μήνες. Παρά την αποκατάσταση, η οστεοαρθρίτιδα μπορεί να αναπτυχθεί στην άρθρωση, οπότε συνιστάται η διαχείριση για την πρόληψη της. Η διατροφή, η αποφυγή της παχυσαρκίας και η θεραπεία της οστεοαρθρίτιδας είναι σημαντικά μέτρα.
Μετεγχειρητική φροντίδα: Είναι κρίσιμο να ακολουθήσετε αυστηρά τις οδηγίες μετά την επέμβαση για να αποφύγετε την αποτυχία της αποκατάστασης. Ο περιορισμός της άσκησης και η χρήση φυσιοθεραπείας για την αποκατάσταση είναι σημαντικά για την ανάρρωση του σκύλου σας.
Επιστροφή στην άσκηση: Αν όλα πάνε καλά, η άσκηση μπορεί να ξεκινήσει ξανά σταδιακά, μετά από 6 εβδομάδες. Η σωστή ενδυνάμωση του χειρουργημένου ποδιού είναι απαραίτητη για να αποτραπούν επιπλοκές. Η φυσιοθεραπεία και η υδροθεραπεία μπορεί να είναι χρήσιμες για την πλήρη αποκατάσταση.
Φυσιολογική άρθρωση γόνατος σκύλου.
(Διάγραμμα με λεζάντες: Femur, CCL, Meniscus, Tibia)
Μη φυσιολογική άρθρωση γόνατος σκύλου μετά από ρήξη του πρόσθιου χιαστού. Το σχήμα δείχνει την ανώμαλη κίνηση της άρθρωσης που συμβαίνει κατά τη χρήση του ποδιού που προκαλεί πόνο στον σκύλο.
Η άρθρωση του γόνατος ενός σκύλου μετά από μια διαδικασία TPLO η εικόνα απεικονίζει την οστεοτομία και την περιστροφή του εγγύς τμήματος του οστού της κνήμης για την εξάλειψη της ανώμαλης κίνησης του γόνατου που ήταν εκεί λόγω της ρήξης του πρόσθιου χιαστού.
Written by:
Valantis Papagapiou DVM MRCVS
Surgeon at MP West Limassol Veterinary Hospital
